Dodane: Marta Data: 2025-11-24 11:14:37 (czytane: 11847) 
To właśnie tej nocy młodzi mężczyźni próbowali odkryć, jaka przyszłość czeka ich w sprawach sercowych. Wróżby ze snów, karteczek z imionami, ukrytych pod kubkami przedmiotów - wszystko to tworzyło barwny rytuał, który przez wieki towarzyszył poszukiwaniu wybranki serca.
Katarzynki, które obchodzone są 24 listopada, to dawna polska tradycja kawalerskich wróżb matrymonialnych. Zwyczaj ten przypadał w nocy z 24 na 25 listopada, w wigilię św. Katarzyny Aleksandryjskiej, uznawanej za patronkę cnotliwych kawalerów pragnących znaleźć przyszłą żonę. Dziś Katarzynki są mniej popularne niż andrzejki.
W przeszłości młodzi mężczyźni wykonywali wróżby najczęściej związane ze snami. Pod poduszkę wkładano przedmioty należące do dziewcząt lub karteczki z imionami, licząc, że noc przyniesie wskazówkę dotyczącą przyszłej narzeczonej. Popularne były również wróżby z kubków, pod którymi ukrywano symboliczne przedmioty: obrączkę, monety, zboże czy pusty kubek.
Katarzynki szczególnie popularne były w XVIII i XIX wieku na wsiach, kiedy po zakończeniu prac polowych młodzież miała więcej czasu na spotkania i wspólną zabawę.
Kawalerowie przed wszelkimi wróżbami zgodnie recytowali wierszyk ku pomyślności wróżb:
Hej! Kasiu, Katarzynko
Gdzie szukać cię dziewczynko
Wróżby o ciebie zapytam
Czekaj - wkrótce zawitam
Bawmy się więc w Katarzyny
Szukajcie chłopaki dziewczyny
Zapytać więc trzeba wróżby
A nuż potrzebne już drużby
W noc świętej Katarzyny pod poduszką są dziewczyny - to porzekadło towarzyszyło wkładaniu pod poduszkę dziewczęcych przedmiotów, części garderoby czy ptasiego pióra mających sprowadzić proroczy sen o przyszłej narzeczonej bądź karteczek z pierwszymi literami imion lub całymi żeńskimi imionami, które zaraz po przebudzeniu miały być wylosowane. Towarzyszyć temu mógł wierszyk:
Wskaż proszę wróżbo wybrankę
Żonę i przyszłą kochankę
Wyciągam karteczki cztery
Są jej imienia litery
Choć współcześnie Katarzynki zostały niemal całkowicie wyparte przez andrzejki, to 24 listopada pozostaje dniem przypominającym o tej dawnej, typowo męskiej tradycji wróżb. Zwyczaj ten jest świadectwem bogatej polskiej obrzędowości i sposobu, w jaki niegdyś próbowano odczytywać przyszłość i kwestie związane z życiem uczuciowym.
Źródło: Wikipedia
Kruche piękno porcelany. Wyjątkowa wystawa otwarta w Pińczowie (foto)
Koziołek Matołek wyrusza do Indii. Konkurs komiksowy dla młodych twórców
Ciuchcia Ponidzie wraca na tory. Rewitalizacja wkracza w decydującą fazę (foto)
1,5% DLA HOSPICJUM W BUSKU-ZDROJU
Wstęp wolny do Kompleksu Tężnia w Busku-Zdroju!
Środy z KSeF - szkolenia dla przedsiębiorców
18. Ogólnopolski Festiwal Piosenki im. Wojtka Belona 'Niechaj zabrzmi Bukowina'
50. Jubileuszowe Buskie Spotkania z Folklorem
Dziedzictwo społeczne - program dotacyjny Centrum Archiwistyki Społecznej
1,5% DLA HOSPICJUM W BUSKU-ZDROJU
Środy z KSeF - szkolenia dla przedsiębiorców
Dziedzictwo społeczne - program dotacyjny Centrum Archiwistyki Społecznej
ZUS zakończył wysyłkę PIT-ów za 2025r.
Dziś Środa Popielcowa: rozpoczynamy Wielki Post
Bankowość 2026: rok wizjonerów-pragmatyków w erze Agentic AI
Trwają zapisy do Pucharu Tymbark. Dominika Grabowska zachęca do udziału
Nowe wzmocnienia AKS 1947 Busko-Zdrój przed sezonem 2025/26
80-lecie Pogoni Staszów: Mecz Przyjaźni z Ruchem Chorzów już w sobotę
Dziś weczorem Wiktor Skiba i Marian Ivanitskiy walczą w Polskiej Lidze Boksu!
Wiktor Skiba zwycięża w walce z Krystianem Kopciem! W niedzielę walczy Partryk Głuch!
Brązowy medal Mistrzostw Polski dla Połańca!
Drugi Bieg Nocny w Busku-Zdroju
Kruche piękno porcelany. Wyjątkowa wystawa otwarta w Pińczowie (foto)
Koziołek Matołek wyrusza do Indii. Konkurs komiksowy dla młodych twórców
18. Ogólnopolski Festiwal Piosenki im. Wojtka Belona 'Niechaj zabrzmi Bukowina'
50. Jubileuszowe Buskie Spotkania z Folklorem
Komedia idealna na Dzień Kobiet. 'Bonobo - randka w ciemno' już 8 marca w Kielcach
Wernisaż wystawy 'Transmutacja'. Fotografia jako opowieść o przemianie (foto)
Roztańczony kwiecień w Pińczowie. Ruszyły zapisy do 12. Otwartego Turnieju Tańca
Kruche piękno porcelany. Wyjątkowa wystawa w Muzeum Regionalnym w Pińczowie
Kobiety na scenie i na widowni. Jubileuszowa odsłona 'W szpilkach do teatru'
Pińczów wybierze nowego burmistrza. Głosowanie zaplanowano na 26 kwietnia
Włodzimierz Badurak rezygnuje z funkcji burmistrza Pińczowa
Ekrem Imamoglu laureatem Nagrody im. Prezydenta Pawła Adamowicza
Podsumowanie programu 'Bezpieczny Senior - Świadomy Senior' w Pińczowie
Prezydent RP Karol Nawrocki po zaprzysiężeniu - pyta, co słychać w Świętokrzyskiem (video)
Poseł Michał Cieślak komentuje wygraną Karola Nawrockiego (foto/video)
Ostatni dzwonek na zmianę miejsca głosowania i odbiór zaświadczenia
Trwa głosowanie w wyborach prezydenckich 2025 – lokale czynne do 21:00 (foto)
Zarząd województwa chwali pierwszy rok kadencji: Opozycja krytykuje
| Komentarze (1) |
tak wyglądała tradycja: (2025-11-24 17:20:43)
dwóch kawalerów ze Skotnik Dużych udawało się do domu panny na wydaniu, a kolejnych kilku w tym czasie podbierało jaka z kurnika przyszłej panny młodej. Jak ukradli jajka to udawali się do wiejskiego sklepu gdzie wymieniali jajka na papierosy albo gdy panna była zamożna (dużo kur i jajek) na wino. Dlatego na skotnickich mówili kiedyś jajcarze i nie w tym nic do śmiechu. I moja propozycja jest taka żeby tą tradycję umiejscowić w Tokarni, a nawet organizować pokaz.