A skąd wziął się zwyczaj ubierania choinki?

Dawno,
dawno temu, w Noc Bożego Narodzenia, niebo było pełne gwiazd, a
nieopodal stajenki rosły trzy drzewa. Piękna i okazała palma, wdzięczna
oliwka i skromna choinka. Palma i oliwka postanowiły pójść i pokłonić
się nowo narodzonej Dziecinie.

Usłyszała to choinka i z radością zawołała: „Pójdę i ja z wami!”.
„Ty?” – rzekły pogardliwie dumne drzewa - „Ty jesteś taka brzydka, masz
kłujące igły i nieładnie pachniesz. Cóż ty możesz dać Jezusowi?”.
Zamilkła biedna choinka, słysząc takie złośliwe słowa i cichutko
zapłakała: „Tak, palma i oliwka to naprawdę piękne drzewa. A ja jestem
brzydka. Pewnie by się mały Jezusek przestraszył”. Gorzkie wyznanie
zasmuconego drzewka usłyszał mały Aniołek, który stał przy żłóbku.
Słyszał on także dumne słowa palmy i oliwki. Pochylił się nad choinką i
rzekł do niej: „Nie płacz, choinko. Spełni się twoje pragnienie. Tak cię
wspaniale przystroję, że zachwycisz Jezusa”. I skinął na gwiazdki
złote, co wesoło mrugały na niebie, a te na wezwanie Aniołka jedna po
drugiej spadały z nieba i siadały na drżących z radości gałązkach
choinki. Po chwili małe, niepozorne drzewko rozbłysło wspaniałym
blaskiem. Boża Dziecina otworzyła oczka, uśmiechnęła się i zaczęła
wyciągać rączki w stronę choinki. I od tego dnia, co roku na Boże
Narodzenie choinka staje się radością wszystkich dzieci. Jak tam, w
Betlejem, koło niej stoi żłóbek, w rozłożystych gałązkach błyszczą złote
gwiazdki, a pod nimi ukryte są skarby, o których dzieci marzą cały rok.

Aż
trudno uwierzyć, że zwyczaj ubierania choinki rozpowszechnił się na
Starym Kontynencie dopiero ok. dwustu lat temu. Najstarsze doniesienia o
choince, czyli drzewku przyozdabianym na Boże Narodzenie, pochodzą z
Alzacji - pogranicza Niemiec . W Polsce tradycja ubierania choinki
pojawiła się na przełomie XVIII i XIX wieku. Pierwsze ozdabiane choinki
pojawiły się w szlacheckich i mieszczańskich domach. Z czasem chłopi
przejęli ten zwyczaj i szybko go rozpowszechnili. Na drzewka świąteczne
wybierano drzewa iglaste. Według ludowych wierzeń drzewo iglaste, jest
uważane za symbol życia, odradzania się, trwania i płodności.
 
Kiedyś
nie było tylu ozdób. Na wsiach panowała bieda i o choince takiej jak
dziś można było pomarzyć. Na choinkach pojawiały się pieczone
ciasteczka, a nawet kawałki opłatka. Zamiast lampek na drzewku pojawiały
się świeczki. Ozdoby te miały swoją symbolikę. Orzechy zawijane w
sreberka to symbol podnoszącego się dobrobytu. Jabłka zapewnić miały
zdrowie, były symbolem rajskiej jabłoni. Symbolem wzmacniania więzi
rodzinnych były łańcuchy, a gwiazda betlejemska miała pomagać zagubionym
wrócić do domu. Swoją symbolikę mają również dzwoneczki, które
"głosiły" dobrą nowinę.

Muzeum Zabawek i Zabawy w Kielcach przedstawiło historię świątecznej choinki w opracowaniu Renaty Pronobis.